Plain-language summary of this South African government policy, translated into isiXhosa by AI. The official version is in English.
Lo Mgaqo-nkqubo oyiNkcazo yoMphathiswa oyiDrafti ujonge ukukhawulezisa ukusasazwa kwe-broadband kuMzantsi Afrika ngokuyalela i-ICASA ukuba iqinise imimiselo yokuqeshisa ngezixhobo kwaye iphuhlise imimiselo emitsha yosasazo olukhawulezayo. Amanyathelo aphambili abandakanya ukuseka indawo yogcino-lwazi oluphakathi lwe-GIS yeziseko zophuhliso, ukukhuthaza ufikelelo oluvulekileyo, ukwenza lula iinkqubo zamaphepha-mvume, kunye nokudala indlela ecwangcisiweyo yokusombulula iingxabano ukuze koyiswe ukulibaziseka kwangoku kunye nokunciphisa iindleko. Injongo ephambili kukufezekisa ufikelelo olubanzi lwe-broadband olufikelelekayo, olunesantya esiphezulu kwilizwe lonke ngokunciphisa uburhoxoki kunye nokukhuthaza usasazo olusebenzayo lweziseko zophuhliso.
UMgaqo-nkqubo oyiNkcazo yoMphathiswa oyiDrafti, okhutshwe liSebe lezoNxibelelwano neTekhnoloji yeDijithali ngomhla we-12 Matshi 2026, ujonge ukukhawulezisa ukusasazwa kweenethiwekhi ze-broadband ezifikelelekayo, ezinesantya esiphezulu kuMzantsi Afrika wonke. Lo mgaqo-nkqubo, okhutshwe phantsi koMthetho wezoNxibelelwano lwe-Elektroniki, wama-2005, ufuna ukoyisa ukulibaziseka okukhulu kunye nokungahambelani ekufumaneni ukufikelela kumhlaba karhulumente nowabucala wokusasaza iziseko zophuhliso. Wakhelwe phezu koMgaqo-nkqubo weSizwe woSasazo oluKhawulezayo lweeNethiwekhi zezoNxibelelwano lwe-Elektroniki kunye neZixhobo, wama-2023, kunye neenjongo ezibanzi zeSicwangciso soPhuhliso lweSizwe, sama-2030, uqaphela i-broadband njengebalulekileyo kuqoqosho lwedijithali nakuluntu.
Umyalelo ophambili ngowokuba iGunyabantu elizimeleyo lezoNxibelelwano loMzantsi Afrika (i-ICASA) liphonononge kwaye liqinise iMimiselo yokuQeshisa ngeZixhobo ekhoyo, yama-2010. Olu phononongo luya kugxila ekusekeni iikhrayitheriya ezicacileyo zokufaneleka kwabanini-layisenisi abafuna ukusebenzisa amalungelo abo phantsi kweSahluko sesi-4 soMthetho, ukuqinisekisa ukuba bangabanini-layisenisi be-ECNS abathobelayo abangenazo ezinye iindlela ezifanelekileyo zokufikelela kwaye banikezele ngeendawo zezixhobo zabo. I-ICASA ikwathwaliswe umthwalo wokuchaza "izixhobo ezibalulekileyo," ukumisela imiqathango yamaxabiso afanelekileyo okufikelela, ukukhuthaza "ufikelelo oluvulekileyo," kunye nokuphucula amaxesha okugqiba izivumelwano. Ngaphezu koko, lo mgaqo-nkqubo ugxininisa ukubeka iliso oluqinileyo, ukunyanzeliswa, kunye nokufakwa okunyanzelisayo kwazo zonke izivumelwano zokuqeshisa kwi-ICASA ukuqinisekisa ukungafihli nto kunye nokuthobela.
Lo mgaqo-nkqubo uyalela i-ICASA ukuba iphuhlise isakhelo seMimiselo emitsha yoSasazo oluKhawulezayo ekhokelwa yimigaqo emininzi ephambili. Umgaqo ophambili kukuthintela ukuphindaphindwa okungafuneki kweziseko zophuhliso, ngakumbi apho iinethiwekhi zesizwe ezibanzi ezikhoyo zinokubonelela ngofikelelo. Ukuququzelela oku, i-ICASA iyalelwe ukuba iseke indawo yogcino-lwazi oluphakathi lweNkqubo yoLwazi lweJografi (i-GIS) yazo zonke iziseko zophuhliso lwezonxibelelwano lwe-elektroniki ezikhoyo nezintsha. Le ndawo yogcino-lwazi, ephuhliswe ngokudibana ne-DCDT, iya kurekhoda indawo kunye nohlobo lweziseko zophuhliso, kunye neeprotocol ezingqongqo zokufikelela, ukhuseleko, kunye nokusebenzisana nezinye iindawo zogcino-lwazi zikarhulumente, ijolise ekudaleni irekhodi lesizwe elibanzi. Abanini-layisenisi baya kunyanzeliswa ukuba banikezele ngolwazi oluchanekileyo noluhlaziywa rhoqo kule ndawo yogcino-lwazi, kunye nezikhuselo zeenzuzo zabo zorhwebo.
Eminye imigaqo yeMimiselo yoSasazo oluKhawulezayo ibandakanya i-ICASA eyabela uhlahlo lwabiwo-mali lophando nophuhliso kwiindlela ezintsha zosasazo kunye nokuqwalasela ukufikelela kwiziseko zophuhliso zikarhulumente ezixhaswa ngemali karhulumente njenge "zifanelekileyo" ngeenjongo zosasazo, kunye nezikhokelo eziza kukhutshwa. Ukuququzelela iinkqubo kunye nokuphepha ukuphindaphindwa, abanini-layisenisi banokufuneka bafake izicelo ze-wayleave (okanye izizathu zokungaqeshisi iziseko zophuhliso ezikhoyo) kwi-ICASA. Okubalulekileyo, lo mgaqo-nkqubo uchaza inkqubo ecwangcisiweyo yokusombulula iingxabano ngeengxabano phakathi kwabanini-layisenisi okanye nabanini-mhlaba. Le nkqubo ibandakanya isibhengezo esinyanzelisayo seentsuku ezili-14 ngaphambi komsebenzi, ukumiswa kosasazo ngexesha leengxabano, izibonelelo zembuyekezo yomonakalo kwipropati yabucala, kunye nokudluliselwa kweengxabano ezinzima (njengexabiso lembuyekezo okanye izibheno) kwinkundla enegunya elifanelekileyo.
Lo mgaqo-nkqubo ugxininisa isidingo esingxamisekileyo sokujongana nemingeni yangoku, efana neenkqubo ezahlukeneyo nezihlala zilibaziseka zamaphepha-mvume kamasipala kunye nemirhumo, eyonyusa kakhulu iindleko zabanini-layisenisi kwaye, ekugqibeleni, zabathengi. Ngaphandle kwemizamo yangaphambili efana ne-White Paper ka-2016, uMgaqo-nkqubo weSizwe ka-2023, kunye nokupapashwa komthetho-siseko oqhelekileyo kamasipala, ukwamkelwa okubanzi kunye nokuphunyezwa okusebenzayo kuye kwabakho. Ngokunikezela ngesikhokelo esicacileyo somphathiswa, lo mgaqo-nkqubo ujonge ukuxhobisa i-ICASA ukuba ekugqibeleni iseke isakhelo solawulo oluyimfuneko, kubandakanya indawo yogcino-lwazi ye-GIS ekudala kuxoxwa ngayo, ukunciphisa uburhoxoki, ukunciphisa iindleko zedatha, kunye nokufezekisa ufikelelo olubanzi lwe-broadband olufikelelekayo kuMzantsi Afrika wonke. I-ICASA kufuneka inike ingxelo minyaka le ngenkqubela yayo, kunye nengxelo yokuqala eza kufuneka zingaphelanga iinyanga ezili-12.
Government departments are legally required to consider public comments. Submit yours before the deadline.
This isiXhosa summary was generated by AI for accessibility. If anything conflicts, the official English text and the source document prevail.